# Jack Russell Terrier

URL: https://www.welkehond.be/ras/jack-russell-terrier/

De Jack Russell Terrier is een kleine hond met de motor van een grote. Hij is moedig, slim en altijd paraat, en past bij actieve mensen die zin hebben in een hond die meedoet en meedenkt. Wie een rustig schoothondje zoekt, kiest beter een ander ras.

## Kenmerken

| Eigenschap | Waarde |
|---|---|
| Engelse naam | Jack Russell Terrier |
| Andere namen | Jack Russell, JRT, Jack Russell Terriër |
| Rasgroep | [Terriërs](https://www.welkehond.be/rasgroep/terriers/) (FCI-standaard nr. 345) |
| Kruising | nee |
| Herkomst | Verenigd Koninkrijk |
| Grootte | Klein |
| Gewicht | 5–6 kg |
| Schofthoogte | 25–30 cm |
| Levensverwachting | 12,5–13,5 jaar |
| Karakter | Energiek, Moedig, Jachtinstinct, Eigenwijs, Intelligent |
| Geschikt voor | Sportieve baasjes |
| Woont minstens in | Huis met kleine tuin |
| Bekende aandoeningen | Primaire lensluxatie (PLL), Erfelijke ataxie |
| Aanbevolen onderzoeken bij de ouders | DNA: primaire lensluxatie (PLL, ADAMTS17), DNA: spinocerebellaire ataxie (SCA), DNA: late-onset ataxie (LOA), ECVO-oogonderzoek, Patella-onderzoek |
| Kortsnuitig (brachycefaal) | nee |
| Allergievriendelijker (weinig verharing; geen enkele hond is hypoallergeen) | nee |

## Scores

Scores lopen van 1 tot 5 en zeggen hoeveel van een eigenschap een ras heeft; 5 is dus niet altijd beter (veel blaffen of een hoog gezondheidsrisico is een 5).

| Eigenschap | Waarde |
|---|---|
| Energie | 5/5 (1 = rustig, 5 = heel actief) |
| Hersenwerk nodig | 4/5 (1 = weinig, 5 = dagelijks een taak) |
| Trainbaarheid | 3/5 (1 = eigenwijs, 5 = leert makkelijk) |
| Met kinderen | 3/5 (1 = afgeraden, 5 = zeer geschikt) |
| Met andere honden | 2/5 (1 = liefst alleen, 5 = zeer sociaal) |
| Met katten en kleine dieren | 2/5 (1 = sterke prooidrift, 5 = gaat goed samen) |
| Met vreemden | 3/5 (1 = gereserveerd, 5 = iedereen is een vriend) |
| Kan alleen blijven | 2/5 (1 = moeilijk, 5 = goed) |
| Waaksheid | 4/5 (1 = nauwelijks, 5 = zeer waaks) |
| Blaffen | 4/5 (1 = zelden, 5 = veel) |
| Verharing | 3/5 (1 = nauwelijks, 5 = zeer veel) |
| Vachtverzorging | 2/5 (1 = weinig, 5 = dagelijks + trimsalon) |
| Kwijlen | 1/5 (1 = zelden, 5 = veel) |
| Gezondheidsrisico | 2/5 (1 = laag, 5 = hoog) |

## Kosten en benodigdheden

| Eigenschap | Waarde |
|---|---|
| Kosten per jaar | € 650–1.400 (prijspeil 2026, zonder aankoop) |
| Aankoop bij een erkende kweker | € 800–1.500 |
| Voer per maand | 3,5–4 kg |
| Benchmaat | M |
| Borstomvang | 40–43 cm |

## Karakter

De FCI beschrijft hem als "een levendige, alerte en actieve terriër met een scherpe, intelligente uitdrukking. Moedig en onverschrokken, vriendelijk maar rustig zelfverzekerd." Het ras ontstond in de 19e eeuw in Engeland, waar dominee John Russell foxterriërs fokte die met de meute meeliepen en de vos uit zijn hol joegen. De rasstandaard werd later in Australië verder ontwikkeld. De langere, vierkantere variant werd de Parson Russell Terrier, een apart ras.

Die werkgeschiedenis bepaalt nog altijd zijn karakter. Een Jack Russell beslist snel en zelfstandig, zit achter alles aan wat beweegt en geeft niet gauw op. Thuis is hij speels en aanhankelijk, maar hij verveelt zich snel. Tegenover andere honden kan hij fel uit de hoek komen, zeker tegenover honden van hetzelfde geslacht. Hij is waaks en blaft om te melden. De Royal Kennel Club noemt hem "in type en temperament in wezen een werkterriër".

## Geschikt voor wie?

- Sportieve mensen die dagelijks lang en afwisselend willen wandelen, fietsen of spelen.
- Wie zin heeft in hondensport zoals agility, speurwerk of flyball, of een andere dagelijkse taak voor de hond.
- Ervaren eigenaars of gemotiveerde beginners die bereid zijn een hondenschool te volgen en consequent te blijven.
- Gezinnen met wat oudere kinderen die weten hoe ze met een hond omgaan.

## Minder geschikt voor

- Wie een rustige hond zoekt die genoegen neemt met een rondje om de blok.
- Huishoudens met konijnen, cavia's, hamsters of ratten. Ook een kat lukt alleen als ze samen opgroeien, en zelfs dan niet altijd.
- Wie vaak lang van huis is. Een Jack Russell die zich verveelt, gaat blaffen, graven of vernielen.
- Wie al een hond heeft die niet tegen een uitdager kan.
- Gezinnen met jonge kinderen die de hond niet met rust laten. Laat een hond en een jong kind nooit zonder toezicht samen, ongeacht het ras.

## Beweging en training

De Royal Kennel Club rekent op ongeveer een uur beweging per dag, maar dat is een minimum. De meeste Jack Russells hebben 1,5 tot 2 uur nodig, met loslopen, rennen, spelen en snuffelen, en ook na een lange dag hebben ze vaak nog energie over. Dat is de reden voor de hoogste score bij energie.

Hersenwerk is even belangrijk. Zoekspelletjes, trucjes leren of een cursus houden hem tevreden. Een terriër zonder taak bedenkt er zelf een, en meestal niet de taak die jij in gedachten had.

Een pup beweegt de eerste maanden met mate: korte wandelingen, veel spelen en socialiseren, geen lange looptochten naast de fiets tot hij volgroeid is. Zindelijkheid en alleen leren zijn vraagt in het begin tijd.

Training lukt prima, maar alleen als het leuk blijft. Werk met beloning, korte sessies en veel afwisseling. Het terugroepen bij wild of katten blijft lastig: veel Jack Russells lopen best aan een lange lijn in gebieden met wild. Er bestaan nog werkende lijnen (de FCI-standaard laat een werkproef toe) die nog feller en jachtiger zijn dan honden uit gezinslijnen.

## Verzorging

De vacht kan glad, gebroken of ruw zijn. Een gladharige Jack Russell borstel je wekelijks met een rubberen borstel. Gebroken en ruwe vachten worden een paar keer per jaar geplukt: verwijder het losse dode haar met de hand of een trimmes, niet met een tondeuse. De FCI-standaard zegt uitdrukkelijk dat de vacht niet "uitgeplukt" mag worden om glad te lijken.

Hij verliest matig haar, met een duidelijkere rui in voorjaar en najaar. Controleer verder oren, tanden en nagels.

## Gezondheid

**Levensverwachting.** De Jack Russell is een van de langstlevende rassen. In de studie van McMillan e.a. (2024) werd hij mediaan 13,3 jaar. In de levenstabellen van Teng e.a. (2022) had hij met 12,7 jaar de hoogste levensverwachting bij geboorte van alle onderzochte rassen.

**Belangrijkste aandoeningen.**
- **Primaire lensluxatie (PLL):** de ooglens schiet los, wat pijnlijk is en tot glaucoom en blindheid kan leiden. De oorzaak is een mutatie in het gen ADAMTS17, die bij veel terriërrassen voorkomt (Gould e.a. 2011). Er is een DNA-test.
- **Ataxie (SCA en LOA):** erfelijke aandoeningen van de kleine hersenen die evenwicht en coördinatie aantasten. Voor beide bestaat een DNA-test. Een Duitse studie (Gast e.a. 2016) vond dat de test voor SCA de meeste, maar niet alle gevallen bij Jack en Parson Russells verklaart: er bestaat nog minstens één andere, onbekende vorm.
- **Patellaluxatie:** de knieschijf schiet uit zijn groef. De NVJRT laat fokdieren hierop onderzoeken.

De Royal Kennel Club plaatst het ras in Breed Watch categorie 1: er zijn geen rasspecifieke aandachtspunten in de bouw.

**Vraag bij de ouderdieren naar:** de DNA-uitslagen voor PLL, SCA en LOA, een recent ECVO-oogonderzoek en een patella-onderzoek.

Een huisdierverzekering is bij dit gezonde, langlevende ras minder dringend dan bij veel andere rassen, maar een ongeval (een Jack Russell schuwt geen risico) of een oogoperatie kan duur uitvallen.

## Wat kost een Jack Russell Terrier?

Reken als indicatie op **€ 800–1.500** voor een pup bij een verantwoorde fokker. Dat is een schatting, geen vaste prijs: een rasspecifieke prijsbron vonden we niet.

De **terugkerende kosten** van een volwassen Jack Russell liggen rond **€ 650–1.400 per jaar** (prijspeil 2026). Daarin zitten voer (3,5–4 kg brokken per maand), de jaarlijkse controle met vaccinatie, ontworming en vlooien- en tekenmiddel, een verzekering, borstels en shampoo, en speelgoed (dat bij dit ras snel stukgaat), poepzakjes en vervanging van tuig en mand.

**Niet inbegrepen:** de aankoop, eenmalige kosten (bench, mand, tuig, chip en registratie, puppyvaccinaties, puppycursus, castratie of sterilisatie), een trimbeurt voor een ruwe vacht, opvang en onverwachte dierenartskosten.

In België betaal je geen hondenbelasting. In Nederland heft een deel van de gemeenten die nog wel.

## Wat heb je nodig?

- **Bench:** maat M is voor de meeste Jack Russells genoeg. De hond moet kunnen staan, draaien en languit liggen.
- **Tuig:** de FCI noemt een borstomvang van ongeveer 40–43 cm. Meet je eigen hond, want veel honden zijn zwaarder gebouwd dan de standaard.
- **Lange lijn:** een sleeplijn van 5–10 meter om veilig te oefenen op terugroepen.
- **Voer:** ongeveer 3,5–4 kg brokken per maand voor een hond van 5–6 kg. Een actieve hond heeft iets meer nodig, een rustige minder.
- **Verzorging:** een rubberen borstel, voor een ruwe vacht ook een trimmes of plukvinger, en een nagelknipper.
- **Speelgoed:** stevig kauw- en zoekspeelgoed om zijn energie in kwijt te kunnen.

## Adopteren of kopen?

**Eerst adoptie.** Jack Russells en Jack Russell-kruisingen komen geregeld in asielen terecht. Zoek in Vlaanderen via [adopteereendier.be](https://www.adopteereendier.be) en in Nederland via [Ikzoekbaas.nl](https://ikzoekbaas.dierenbescherming.nl/) van de Dierenbescherming. De Nederlandse Vereniging Jack Russell Terrier (NVJRT) heeft ook een herplaatsingsregeling.

**Rasverenigingen.** In Nederland zijn de NVJRT en de Jack Russell Vrienden aangesloten bij de Raad van Beheer. De NVJRT heeft een lijst van clubfokkers. In België vertegenwoordigt de Koninklijke Belgische Terrier Club (KBTC – CRBT, opgericht in 1910) alle terriërrassen, ook de Jack Russell. De club heeft een fokkerslijst van leden en een herplaatsingsrubriek. In Vlaanderen krijgt een pup sinds 1 juli 2025 alleen een stamboom van een door Vlaanderen erkende stamboekvereniging, volgens een goedgekeurd fokprogramma. Vraag de fokker dus van welke vereniging de stamboom komt.

**Waar let je op bij een fokker?**
- Je ziet de moederhond bij de pups, en liefst één nest tegelijk dat in huis opgroeit.
- De ouders hebben DNA-uitslagen voor PLL, SCA en LOA en een recent oogonderzoek.
- De fokker vertelt eerlijk over de energie en de felheid van het ras, en vraagt hoe jij de hond bezig zult houden.
- De pup is gechipt, geregistreerd en door een dierenarts gecontroleerd vóór je iets tekent.

## Vergelijkbare rassen

- Parson Russell Terrier: de hogere, vierkantere neef met hetzelfde temperament.
- Border Terrier: ook een werkterriër, maar meestal wat milder met andere honden.
- [Teckel](https://www.welkehond.be/ras/teckel/): even eigenwijs en jachtig, maar minder energiek.
- Foxterrier (draadhaar): de terriër waar de Jack Russell uit voortkwam, iets groter en met meer vachtverzorging.
- Dwergpinscher: even klein, alert en waaks, maar geen aardewerker.

## Bronnen

- **[fci]** FCI-rasstandaard nr. 345, Jack Russell Terrier (08/10/2012) – https://www.fci.be/Nomenclature/Standards/345g03-en.pdf
- **[rkc]** The Royal Kennel Club, Jack Russell Terrier, rasinformatie en gezondheidsschema's – https://www.royalkennelclub.com/search/breeds-a-to-z/breeds/terrier/jack-russell-terrier/
- **[akc]** American Kennel Club, Russell Terrier (ter controle; de AKC-naam voor de FCI-Jack Russell) – https://www.akc.org/dog-breeds/russell-terrier/
- **[vetcompass-mcmillan2024]** McMillan K.M., Bielby J., Williams C.L., Upjohn M.M., Casey R.A., Christley R.M. (2024). Longevity of companion dog breeds: those at risk from early death. *Scientific Reports* 14:531, aanvullende tabel S3 – https://doi.org/10.1038/s41598-023-50458-w
- **[vetcompass-teng2022]** Teng K.T., Brodbelt D.C., Pegram C., Church D.B., O'Neill D.G. (2022). Life tables of annual life expectancy and mortality for companion dogs in the United Kingdom. *Scientific Reports* – https://doi.org/10.1038/s41598-022-10341-6
- **[gould2011]** Gould D., Pettitt L., McLaughlin B. e.a. (2011). ADAMTS17 mutation associated with primary lens luxation is widespread among breeds. *Veterinary Ophthalmology* – https://doi.org/10.1111/j.1463-5224.2011.00892.x
- **[gast2016]** Gast A.C., Metzger J., Tipold A., Distl O. (2016). Genome-wide association study for hereditary ataxia in the Parson Russell Terrier and DNA-testing for ataxia-associated mutations in the Parson and Jack Russell Terrier. *BMC Veterinary Research* 12:225 – https://doi.org/10.1186/s12917-016-0862-x
- **[kbtc-terriers]** Koninklijke Belgische Terrier Club (KBTC – CRBT), rasbeschrijving, fokkerslijst en herplaatsing – https://terrierclub.be/index.php/nl/
- **[nvjrt]** Nederlandse Vereniging Jack Russell Terrier, Gezondheid en kennis – https://nvjrt.nl/gezondheid-en-kennis-van-de-jack-russell-terrier/
- **[rvb-rasverenigingen]** Raad van Beheer, lijst van rasverenigingen – https://www.houdenvanhonden.nl/rasverenigingen/
- **[vlaanderen-fokkerij]** Vlaanderen, Fokkerijbesluit honden en katten – https://www.vlaanderen.be/honden-en-katten-kweken/fokkerijbesluit-honden-en-katten

## Verenigingen en herplaatsing

- [Nederlandse Vereniging Jack Russell Terrier (NVJRT)](https://nvjrt.nl/): rasvereniging, NL
- [NVJRT – clubfokkers](https://nvjrt.nl/nvjrt-clubfokkers-2/): kwekerslijst, NL
- [NVJRT – herplaatsing](https://nvjrt.nl/regels-herplaatsing-jack-russell-terriers/): herplaatsing, NL
- [Koninklijke Belgische Terrier Club (KBTC – CRBT)](https://terrierclub.be/index.php/nl/): rasvereniging, BE
- [KBTC – fokkerslijst (leden)](https://terrierclub.be/index.php/nl/puppy-info/fokkerslijst-lid-van-kbtc): kwekerslijst, BE
- [KBTC – herplaatsing](https://terrierclub.be/index.php/nl/puppy-info/herplaatsing): herplaatsing, BE
- [Jack Russell Vrienden](https://www.jackrussellvrienden.be/): rasvereniging, NL